Σάββατο, 22 Φεβρουαρίου 2014

"Εκτός σχολικής τάξης"- Γενικός σχεδιασμός

Το μάθημα εκτός σχολικής τάξης (outdoor education) αποτελεί ρουτίνα για τα σχολεία που εφαρμόζουν ένα πρόγραμμα προσανατολισμένο στη βιωματική μάθηση. Για τους μικρούς μα και τους μεγαλύτερους μαθητές είναι ζωτικής σημασίας η ενασχόληση με το περιβάλλον σαν μέρος της καθημερινής, φυσιολογικής τους σχολικής ζωής. Τα όρια της σχολικής τάξης πολλές φορές δεν επαρκούν για να χτίσει ο μαθητής τη γνώση. Συχνά, δε, αποτελούν τροχοπέδη στην ερευνητική, παιγνιώδη, ανακαλυπτική διάθεση του μαθητή και την ανάπτυξη της προσωπικότητας, της φαντασίας και της δημιουργικότητας.

Με όλα αυτά στο μυαλό μου και το όραμα ενός ανοιχτού σχολείου, προσπαθώ κάθε χρόνο, στα πλαίσια του δυνατού, να οργανώνω με την τάξη μου μια διδασκαλία εκτός σχολικής τάξης.

Με σωστή οργάνωση, ενημέρωση, μελέτη και συνεργασία μια τέτοια διδασκαλία μπορεί να χαρίσει στους μαθητές και στους εκπαιδευτικούς αξέχαστες εμπειρίες.

Τα βήματα που εφορμόζω πάντα πριν ξεκινήσω ένα τέτοιο εγχείρημα είναι (ενδεικτικά):

  • Επιλογή μέρους. Το μέρος που θα επιλέξουμε να κάνουμε το μάθημα, θα πρέπει να είναι ασφαλές, εύκολα προσβάσιμο, ελεγχόμενο και να το έχουμε επισκεφτεί οι ίδιοι τουλάχιστον μία φορά. Επίσης θα πρέπει να σχετίζεται με δραστηριότητες τις οποίες έχουμε αναφέρει στη τάξη. Δεν πρόκειται για μια απλή βόλτα στο βουνό ή ένα περίπατο.
  • Οργάνωση δραστηριοτήτων. Θα πρέπει να φτιάξουμε κάποια φυλλάδια εργασιών, τα οποία θα κατευθύνουν τους μαθητές. Δεν αποτελούν εργασίες που πρέπει να γίνουν αυτές καθ'αυτές αλλά θα αποτελούν σχέδια για να απασχολούνται οι μαθητές και να ξέρουν τι θα κάνουν. Δε μεταφέρουμε τα βιβλία έξω από την τάξη, ούτε βάζουμε ασκήσεις- προβλήματα. Οι δραστηριότητες θα πρέπει να είναι προσανατολισμένες στο βίωμα των μαθητών, να αναπτύσσουν τη φαντασία τους και να τους παραπέμπουν να κάνουν κάτι, να κινηθούν, να ψάξουν.
  • Θέσπιση μαθησιακού πλαισίου. Οι δραστηριότητες ανακοινώνται στους μαθητές και γίνεται συχνή αναφορά 2-3 μέρες πριν την επίσκεψη. Συζητάμε με τους μαθητές και όλοι μαζί θέτουμε τους κανόνες και φτιάχνουμε ένα συμβόλαιο. Ξεκαθαρίζουμε τα όρια και τις υποχρεώσεις για να μην έχουμε προβλήματα με τους πιο ατίθασους μαθητές. Καλό είναι να φτιάξουμε κάποιους κανόνες και οι μαθητές να τους έχουν μαζί τους, είτε κολλημένους στο μπουφάν, είτε πίσω από το φάκελό τους. Μόλις φτάσουμε στο χώρο που θα γίνει το μάθημα, βρίσκουμε εμφανή σημεία και κολλάμε κι εκεί το συμβόλαιό μας. *Προσοχή: Λίγους κανόνες για να τους θυμούνται.
  • Γνωριμία με το υλικό. Για τη διδασκαλία εκτός τάξης θα χρειαστούμε πολλά υλικά που θα συνεισφέρουν στο χτίσιμο της γνώσης μια που το βιβλίο θα απουσιάζει. Ενημερώνουμε τους μαθητές για το υλικό, τους εξηγούμε πώς θα χρησιμοποιήσουν το καθένα. 
  • Προσομοίωση. Καλό είναι πριν την επίσκεψη να κάνουμε μια μικρή αναπαράσταση μέσα στην τάξη ή στον προαύλιο χώρο όπου τα παιδιά θα συμπεριφέρονται σαν να είναι στο μέρος που θα πάμε. Αυτό μας βοηθάμε να δούμε τι μπορεί να έχουμε ξεχάσει να διευκρινήσουμε ή τι δεν έχουν καταλάβει οι μαθητές μας.
  • Ενημέρωση γονέων. Πριν το εγχείρημα ενημερώνουμε τους γονείς. Τους εξηγούμε ότι δεν πρόκειται για εκπαιδευτική επίσκεψη ή εκδρομή. Πρόκειται για ένα κανονικό μάθημα, εκτός σχολικής τάξης. Τους λέμε τι χρειάζεται να έχουν μαζί τους οι μαθητές, τι να φορέσουν και τους προτρέπουμε να συζητήσουν με τα παιδιά γι'αυτό. 
 Την ημέρα της εφαρμογής, o ρόλος μας είναι: βοηθητικός.
                                                                         συμβουλευτικός.
                                                                         φιλικός.
                                                                         δεν παρεμβαίνουμε.
                                                                         ελέγχουμε από απόσταση.
                                                                         προλαβαίνουμε τυχόν παρεξηγήσεις.
                                                                         παρατηρούμε.
                                                                         προσέχουμε κάθε κίνηση των μαθητών μας.
 Θυμηθείτε:
  1. Να πάρετε μαζί σας κάποιο συνάδελφο. Η συνεργασία έχει πάντα καλύτερα αποτελέσματα.
  2. Να πάρετε το φαρμακείο.
  3. Να έχετε μαζί σας νερό για κάποιο μαθητή που μπορεί να έχει ξεχάσει.
  4. Να έχετε μαζί σας τα τηλέφωνα των γονιών, του σχολείου.
  5. Να πάρετε φωτογραφική μηχανή.
Καλές εξορμήσεις! 

Αν θέλετε να εκτυπώσετε τις οδηγίες πατήστε  εδώ

Keep teaching*





Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου